Een bed kiezen: boxspring of ledikant, en welke bodem erbij hoort
Een bed kopen begint zelden bij het bed. Wie goed wil slapen, kiest eerst een bodem die past bij zijn matras, en pas daarna een uitzicht dat past bij de slaapkamer. Dat lijkt vanzelfsprekend maar gebeurt vaak omgekeerd, en het gevolg is een prachtig bed waarin de matras zijn werk niet kan doen. Hieronder leggen we uit uit welke onderdelen een slaapsysteem bestaat, wat het verschil is tussen een boxspring en een ledikant, welke bodem bij welke matras hoort, en welke maat je best neemt.
Een slaapsysteem heeft drie delen
Slaapcomfort is de optelsom van drie componenten die op elkaar afgestemd moeten zijn.
Het bedframe bepaalt het uitzicht, de hoogte en de stabiliteit. Het draagt niet rechtstreeks je lichaam.
De bodem vangt de belasting op en bepaalt hoeveel de matras kan meegeven. Dit is het onderdeel dat het vaakst onderschat wordt.
De matras zorgt voor de drukverdeling en de ondersteuning van je wervelkolom.
De volgorde waarin je kiest maakt uit. Een uitstekende matras op een versleten of ongeschikte bodem presteert minder dan een gemiddelde matras op de juiste bodem. Bij ons in de toonzaal beginnen we daarom altijd bij de vraag hoe je slaapt, en pas daarna bij hoe het bed er moet uitzien. Meer over de combinatie lees je in bed en matras op elkaar afstemmen.
Boxspring of ledikant?
Bij een boxspring zit de vering in de onderbak zelf: een gestoffeerde box met veren, waarop de matras rechtstreeks ligt. Dat geeft een extra verende laag, een hogere instaphoogte van vaak 55 tot 65 centimeter, en een compacte, gestoffeerde uitstraling. Comfortabel om in en uit te stappen, en aangenaam voor wie moeilijk opstaat.
Bij een ledikant ligt een aparte bodem in een frame van hout of metaal. De instaphoogte ligt meestal lager, je hebt meer keuze in bodemtypes, en er is vaak ruimte onder het bed voor opberglades.
Er is geen beste optie. De vraag is of je de extra verende laag en de hoogte van een boxspring wil, of de flexibiliteit en de lagere kostprijs van een ledikant met een bodem naar keuze.
Welke bodem bij welke matras?
- Vlakke lattenbodem. Houten latten op een frame, meestal met verstelbare schuifjes ter hoogte van de heupzone. Geschikt voor vrijwel elke matras en de meest gekozen oplossing.
- Verstelbare lattenbodem. Hoofd- en voeteneinde kunnen manueel of elektrisch omhoog. Vraagt een matras die kan meebuigen: pocketveer of schuim, geen bonellvering.
- Schotelbodem. In plaats van latten zitten er beweegbare schotels die punt per punt meegeven. Geeft de fijnste aanpassing aan lichaamsvormen, en zit in het hogere segment.
- Vlakke plaat of spiraalbodem. Een dichte plaat laat de matras niet ademen en verkort de levensduur. Een spiraalbodem is te soepel voor moderne matrassen. Beide raden wij af.
Belangrijke regel: bij een lattenbodem hoort de latafstand onder de vijf centimeter te blijven. Grotere tussenruimtes doen een schuimmatras plaatselijk doorzakken tussen de latten.
De juiste maat kiezen
De vuistregel voor de lengte: je lichaamslengte plus twintig centimeter. Bij 1,85 meter kom je dus op 205 centimeter, en dat is precies waarom veel mensen met een standaardbed van 200 centimeter met hun voeten tegen het voeteneinde liggen.
Voor de breedte geldt: 90 centimeter per persoon is een minimum, geen comfortmaat. Wie samen slaapt en ’s nachts beweegt, merkt het verschil tussen een bed van 160 en een van 180 centimeter meteen. Twee aparte matrassen van 90 centimeter op één bed hebben bovendien het voordeel dat elke partner zijn eigen hardheid kan kiezen.
Hou rond het bed minstens 60 centimeter looppad aan de zijkanten waar je in- en uitstapt, en reken de ruimte voor kastdeuren mee. Voor een boxspring hou je ook rekening met de instaphoogte: die is lastiger om over te klimmen als het bed tegen de muur staat.
Verstelbaar of vast?
Een verstelbare bodem is geen luxe voor wie regelmatig in bed leest, televisie kijkt of ademhalings- of rugklachten heeft. Het hoofdeinde optillen ontlast de onderrug en verlicht bij sommige mensen reflux- en snurkklachten.
Er zijn twee praktische aandachtspunten. Ten eerste moet de matras kunnen meebuigen. Een pocketveermatras of een goede schuimmatras kan dat, een bonellveermatras niet. Ten tweede vraagt een elektrische bodem een stopcontact in de buurt van het bed en een vrije doorgang voor de kabel.
Slaap je samen en heeft één van beiden dat nodig? Kies dan voor twee losse verstelbare bodems naast elkaar in één frame, elk met eigen bediening. Dat werkt in de praktijk beter dan een gedeelde bodem, waarbij de ene partner de andere mee optilt.
Veelgestelde vragen
Moet ik mijn bodem tegelijk met mijn matras vervangen?
Meestal wel. Een bodem gaat ongeveer even lang mee als een matras, en een nieuwe matras op een uitgezakte bodem zakt gewoon mee door. Bij twijfel: leg de bodem op de grond en kijk of de latten nog recht liggen en niet gebroken zijn.
Kan ik een boxspring later verstelbaar maken?
Niet altijd. Sommige series bieden een verstelbare box aan als variant, maar ombouwen achteraf lukt zelden. Weet je nu al dat je verstelbaarheid wil, kies er dan meteen voor.
Waarom kraakt mijn bed?
Meestal door verbindingen die zijn losgekomen of door een bodem die niet vlak staat. Draai de boutverbindingen van het frame aan en controleer of alle poten dragen. Op een oneffen vloer helpt een dunne viltplaat onder één poot.
Is een hoger bed beter?
Voor wie moeilijk opstaat, wel. Een instaphoogte tussen 50 en 60 centimeter laat je zitten met de voeten plat op de grond, wat het opstaan aanzienlijk vergemakkelijkt. Voor jongere slapers is dat minder van belang.
Kom proefliggen
Een bed beoordeel je liggend, niet zittend, en met je eigen hoofdkussen als het kan. In onze toonzaal te Londerzeel, vlak aan de A12 tussen Antwerpen en Brussel staan boxsprings en ledikanten met verschillende bodems opgesteld zodat je het verschil kan voelen. Het aanbod bedden en slaapkamers vind je online.
Over dit artikel
Meubelen Moens is een familiezaak langs de A12 in Londerzeel, in 1948 gesticht door Louis Moens, schrijnwerker en beeldhouwer van opleiding. De richtwaarden hierboven komen uit de dagelijkse praktijk van onze slaapafdeling en onze leveringsdienst, aangevuld met de technische fiches van de bedden- en bodemfabrikanten waarmee we werken. Dit artikel vervangt geen medisch advies bij rug- of slaapklachten. Laatst nagekeken op 17 augustus 2026.
Lees ook
Ontdek onze boxsprings
